[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"$fe6v50qgmvnk3":3,"newsletter-archive-13":111},{"header":4,"footer":33,"error":55,"muzealnicy":58,"episodes":78},{"nav":5,"icons":24},[6,9,12,15,18,21],{"label":7,"link":8},"Kontekst","https:\u002F\u002Fkontekst.martynakliks.pl\u002Fdolacz\u002F",{"label":10,"link":11},"Newsletter","\u002Fnewsletter\u002F",{"label":13,"link":14},"Podcast o sztuce","\u002Fodcinki\u002F",{"label":16,"link":17},"Artykuły","\u002Fartykuly\u002F",{"label":19,"link":20},"O mnie","\u002Fo-mnie\u002F",{"label":22,"link":23},"Kontakt","\u002Fo-mnie\u002F#kontakt",[25,29],{"name":26,"icon":27,"link":28},"Spotify","\u003Csvg enable-background=\"new 0 0 24 24\" height=\"512\" viewBox=\"0 0 24 24\" width=\"512\" xmlns=\"http:\u002F\u002Fwww.w3.org\u002F2000\u002Fsvg\">\u003Cpath d=\"m12 24c6.624 0 12-5.376 12-12s-5.376-12-12-12-12 5.376-12 12 5.376 12 12 12zm4.872-6.344v.001c-.807 0-3.356-2.828-10.52-1.36-.189.049-.436.126-.576.126-.915 0-1.09-1.369-.106-1.578 3.963-.875 8.013-.798 11.467 1.268.824.526.474 1.543-.265 1.543zm1.303-3.173c-.113-.03-.08.069-.597-.203-3.025-1.79-7.533-2.512-11.545-1.423-.232.063-.358.126-.576.126-1.071 0-1.355-1.611-.188-1.94 4.716-1.325 9.775-.552 13.297 1.543.392.232.547.533.547.953-.005.522-.411.944-.938.944zm-13.627-7.485c4.523-1.324 11.368-.906 15.624 1.578 1.091.629.662 2.22-.498 2.22l-.001-.001c-.252 0-.407-.063-.625-.189-3.443-2.056-9.604-2.549-13.59-1.436-.175.048-.393.125-.625.125-.639 0-1.127-.499-1.127-1.142 0-.657.407-1.029.842-1.155z\" fill=\"#0b1d35\"\u002F>\u003C\u002Fsvg>","https:\u002F\u002Fopen.spotify.com\u002Fshow\u002F061J8NVeCphwkjhC4qSO99",{"name":30,"icon":31,"link":32},"Instagram","\u003Csvg height=\"512pt\" viewBox=\"0 0 512 512\" width=\"512pt\" xmlns=\"http:\u002F\u002Fwww.w3.org\u002F2000\u002Fsvg\" id=\"fi_1384015\">\u003Cpath d=\"m305 256c0 27.0625-21.9375 49-49 49s-49-21.9375-49-49 21.9375-49 49-49 49 21.9375 49 49zm0 0\">\u003C\u002Fpath>\u003Cpath d=\"m370.59375 169.304688c-2.355469-6.382813-6.113281-12.160157-10.996094-16.902344-4.742187-4.882813-10.515625-8.640625-16.902344-10.996094-5.179687-2.011719-12.960937-4.40625-27.292968-5.058594-15.503906-.707031-20.152344-.859375-59.402344-.859375-39.253906 0-43.902344.148438-59.402344.855469-14.332031.65625-22.117187 3.050781-27.292968 5.0625-6.386719 2.355469-12.164063 6.113281-16.902344 10.996094-4.882813 4.742187-8.640625 10.515625-11 16.902344-2.011719 5.179687-4.40625 12.964843-5.058594 27.296874-.707031 15.5-.859375 20.148438-.859375 59.402344 0 39.25.152344 43.898438.859375 59.402344.652344 14.332031 3.046875 22.113281 5.058594 27.292969 2.359375 6.386719 6.113281 12.160156 10.996094 16.902343 4.742187 4.882813 10.515624 8.640626 16.902343 10.996094 5.179688 2.015625 12.964844 4.410156 27.296875 5.0625 15.5.707032 20.144532.855469 59.398438.855469 39.257812 0 43.90625-.148437 59.402344-.855469 14.332031-.652344 22.117187-3.046875 27.296874-5.0625 12.820313-4.945312 22.953126-15.078125 27.898438-27.898437 2.011719-5.179688 4.40625-12.960938 5.0625-27.292969.707031-15.503906.855469-20.152344.855469-59.402344 0-39.253906-.148438-43.902344-.855469-59.402344-.652344-14.332031-3.046875-22.117187-5.0625-27.296874zm-114.59375 162.179687c-41.691406 0-75.488281-33.792969-75.488281-75.484375s33.796875-75.484375 75.488281-75.484375c41.6875 0 75.484375 33.792969 75.484375 75.484375s-33.796875 75.484375-75.484375 75.484375zm78.46875-136.3125c-9.742188 0-17.640625-7.898437-17.640625-17.640625s7.898437-17.640625 17.640625-17.640625 17.640625 7.898437 17.640625 17.640625c-.003906 9.742188-7.898437 17.640625-17.640625 17.640625zm0 0\">\u003C\u002Fpath>\u003Cpath d=\"m256 0c-141.363281 0-256 114.636719-256 256s114.636719 256 256 256 256-114.636719 256-256-114.636719-256-256-256zm146.113281 316.605469c-.710937 15.648437-3.199219 26.332031-6.832031 35.683593-7.636719 19.746094-23.246094 35.355469-42.992188 42.992188-9.347656 3.632812-20.035156 6.117188-35.679687 6.832031-15.675781.714844-20.683594.886719-60.605469.886719-39.925781 0-44.929687-.171875-60.609375-.886719-15.644531-.714843-26.332031-3.199219-35.679687-6.832031-9.8125-3.691406-18.695313-9.476562-26.039063-16.957031-7.476562-7.339844-13.261719-16.226563-16.953125-26.035157-3.632812-9.347656-6.121094-20.035156-6.832031-35.679687-.722656-15.679687-.890625-20.6875-.890625-60.609375s.167969-44.929688.886719-60.605469c.710937-15.648437 3.195312-26.332031 6.828125-35.683593 3.691406-9.808594 9.480468-18.695313 16.960937-26.035157 7.339844-7.480469 16.226563-13.265625 26.035157-16.957031 9.351562-3.632812 20.035156-6.117188 35.683593-6.832031 15.675781-.714844 20.683594-.886719 60.605469-.886719s44.929688.171875 60.605469.890625c15.648437.710937 26.332031 3.195313 35.683593 6.824219 9.808594 3.691406 18.695313 9.480468 26.039063 16.960937 7.476563 7.34375 13.265625 16.226563 16.953125 26.035157 3.636719 9.351562 6.121094 20.035156 6.835938 35.683593.714843 15.675781.882812 20.683594.882812 60.605469s-.167969 44.929688-.886719 60.605469zm0 0\">\u003C\u002Fpath>\u003C\u002Fsvg>","https:\u002F\u002Fwww.instagram.com\u002Fgablotki\u002F",{"label_observe":34,"icons":35,"label_latest":40,"label_info":41,"nav":42,"bg":54},"Obserwuj na:",[36,38],{"name":30,"icon":37,"link":32},"\u003Csvg height=\"512pt\" viewBox=\"0 0 512 512\" width=\"512pt\" xmlns=\"http:\u002F\u002Fwww.w3.org\u002F2000\u002Fsvg\" id=\"fi_1384015\">\u003Cpath fill=\"#ffffff\" d=\"m305 256c0 27.0625-21.9375 49-49 49s-49-21.9375-49-49 21.9375-49 49-49 49 21.9375 49 49zm0 0\">\u003C\u002Fpath>\u003Cpath fill=\"#ffffff\" d=\"m370.59375 169.304688c-2.355469-6.382813-6.113281-12.160157-10.996094-16.902344-4.742187-4.882813-10.515625-8.640625-16.902344-10.996094-5.179687-2.011719-12.960937-4.40625-27.292968-5.058594-15.503906-.707031-20.152344-.859375-59.402344-.859375-39.253906 0-43.902344.148438-59.402344.855469-14.332031.65625-22.117187 3.050781-27.292968 5.0625-6.386719 2.355469-12.164063 6.113281-16.902344 10.996094-4.882813 4.742187-8.640625 10.515625-11 16.902344-2.011719 5.179687-4.40625 12.964843-5.058594 27.296874-.707031 15.5-.859375 20.148438-.859375 59.402344 0 39.25.152344 43.898438.859375 59.402344.652344 14.332031 3.046875 22.113281 5.058594 27.292969 2.359375 6.386719 6.113281 12.160156 10.996094 16.902343 4.742187 4.882813 10.515624 8.640626 16.902343 10.996094 5.179688 2.015625 12.964844 4.410156 27.296875 5.0625 15.5.707032 20.144532.855469 59.398438.855469 39.257812 0 43.90625-.148437 59.402344-.855469 14.332031-.652344 22.117187-3.046875 27.296874-5.0625 12.820313-4.945312 22.953126-15.078125 27.898438-27.898437 2.011719-5.179688 4.40625-12.960938 5.0625-27.292969.707031-15.503906.855469-20.152344.855469-59.402344 0-39.253906-.148438-43.902344-.855469-59.402344-.652344-14.332031-3.046875-22.117187-5.0625-27.296874zm-114.59375 162.179687c-41.691406 0-75.488281-33.792969-75.488281-75.484375s33.796875-75.484375 75.488281-75.484375c41.6875 0 75.484375 33.792969 75.484375 75.484375s-33.796875 75.484375-75.484375 75.484375zm78.46875-136.3125c-9.742188 0-17.640625-7.898437-17.640625-17.640625s7.898437-17.640625 17.640625-17.640625 17.640625 7.898437 17.640625 17.640625c-.003906 9.742188-7.898437 17.640625-17.640625 17.640625zm0 0\">\u003C\u002Fpath>\u003Cpath fill=\"#ffffff\" d=\"m256 0c-141.363281 0-256 114.636719-256 256s114.636719 256 256 256 256-114.636719 256-256-114.636719-256-256-256zm146.113281 316.605469c-.710937 15.648437-3.199219 26.332031-6.832031 35.683593-7.636719 19.746094-23.246094 35.355469-42.992188 42.992188-9.347656 3.632812-20.035156 6.117188-35.679687 6.832031-15.675781.714844-20.683594.886719-60.605469.886719-39.925781 0-44.929687-.171875-60.609375-.886719-15.644531-.714843-26.332031-3.199219-35.679687-6.832031-9.8125-3.691406-18.695313-9.476562-26.039063-16.957031-7.476562-7.339844-13.261719-16.226563-16.953125-26.035157-3.632812-9.347656-6.121094-20.035156-6.832031-35.679687-.722656-15.679687-.890625-20.6875-.890625-60.609375s.167969-44.929688.886719-60.605469c.710937-15.648437 3.195312-26.332031 6.828125-35.683593 3.691406-9.808594 9.480468-18.695313 16.960937-26.035157 7.339844-7.480469 16.226563-13.265625 26.035157-16.957031 9.351562-3.632812 20.035156-6.117188 35.683593-6.832031 15.675781-.714844 20.683594-.886719 60.605469-.886719s44.929688.171875 60.605469.890625c15.648437.710937 26.332031 3.195313 35.683593 6.824219 9.808594 3.691406 18.695313 9.480468 26.039063 16.960937 7.476563 7.34375 13.265625 16.226563 16.953125 26.035157 3.636719 9.351562 6.121094 20.035156 6.835938 35.683593.714843 15.675781.882812 20.683594.882812 60.605469s-.167969 44.929688-.886719 60.605469zm0 0\">\u003C\u002Fpath>\u003C\u002Fsvg>",{"name":26,"icon":39,"link":28},"\u003Csvg enable-background=\"new 0 0 24 24\" height=\"512\" viewBox=\"0 0 24 24\" width=\"512\" xmlns=\"http:\u002F\u002Fwww.w3.org\u002F2000\u002Fsvg\">\u003Cpath d=\"m12 24c6.624 0 12-5.376 12-12s-5.376-12-12-12-12 5.376-12 12 5.376 12 12 12zm4.872-6.344v.001c-.807 0-3.356-2.828-10.52-1.36-.189.049-.436.126-.576.126-.915 0-1.09-1.369-.106-1.578 3.963-.875 8.013-.798 11.467 1.268.824.526.474 1.543-.265 1.543zm1.303-3.173c-.113-.03-.08.069-.597-.203-3.025-1.79-7.533-2.512-11.545-1.423-.232.063-.358.126-.576.126-1.071 0-1.355-1.611-.188-1.94 4.716-1.325 9.775-.552 13.297 1.543.392.232.547.533.547.953-.005.522-.411.944-.938.944zm-13.627-7.485c4.523-1.324 11.368-.906 15.624 1.578 1.091.629.662 2.22-.498 2.22l-.001-.001c-.252 0-.407-.063-.625-.189-3.443-2.056-9.604-2.549-13.59-1.436-.175.048-.393.125-.625.125-.639 0-1.127-.499-1.127-1.142 0-.657.407-1.029.842-1.155z\" fill=\"#ffffff\"\u002F>\u003C\u002Fsvg>","Najnowsze odcinki","Informacje",[43,45,46,47,48,51],{"label":7,"link":44},"https:\u002F\u002Fkontekst.martynakliks.pl\u002F",{"label":10,"link":11},{"label":19,"link":20},{"label":22,"link":23},{"label":49,"link":50},"Polityka Prywatności","\u002Fpolityka-prywatnosci\u002F",{"label":52,"link":53},"Regulamin newslettera","\u002Fregulamin-newslettera\u002F",false,{"error_404":56,"cta":57},"\u003Cp style=\"text-align: center;\">\u003Cstrong>Ta wystawa jest tymczasowo zamknięta 😉\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp style=\"text-align: center;\">Strona, której szukasz, może być w tej chwili w renowacji. Nie martw się jednak, nasz świat sztuki jest pełen innych fascynujących wystaw i artykułów, które na Ciebie czekają.\u003C\u002Fp>\n","Zwiedzaj od strony głównej",{"title":59,"text":60,"seasons":61},"Muzealnicy mówią","\u003Cp>Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. In consectetur, sem sit amet consectetur imperdiet, nisl nibh accumsan neque, vel suscipit urna neque a nulla. Ut arcu nulla, interdum mattis erat at, pretium efficitur ipsum. Integer dui enim, gravida vel elit vel, condimentum faucibus dolor. Sed non nisl feugiat nisl condimentum rhoncus. Ut ac dapibus tortor, et venenatis leo. Morbi bibendum augue non accumsan convallis. Vivamus laoreet urna non mollis rhoncus. Phasellus eu sagittis odio. Morbi nec turpis et risus efficitur iaculis a sed ipsum. Duis quis mi eget lorem viverra consectetur eget at purus.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit. In consectetur, sem sit amet consectetur imperdiet, nisl nibh accumsan neque, vel suscipit urna neque a nulla. Ut arcu nulla, interdum mattis erat at, pretium efficitur ipsum. Integer dui enim, gravida vel elit vel, condimentum faucibus dolor. Sed non nisl feugiat nisl condimentum rhoncus. Ut ac dapibus tortor, et venenatis leo. Morbi bibendum augue non accumsan convallis. Vivamus laoreet urna non mollis rhoncus. Phasellus eu sagittis odio. Morbi nec turpis et risus efficitur iaculis a sed ipsum. Duis quis mi eget lorem viverra consectetur eget at purus.\u003C\u002Fp>\n",[62,72],{"sezon":63},{"term_id":64,"name":65,"slug":66,"term_group":67,"term_taxonomy_id":64,"taxonomy":68,"description":69,"parent":67,"count":70,"filter":71},30,"Sybilla 2022","sybilla-2022",0,"muzealnicy-season","",3,"raw",{"sezon":73},{"term_id":74,"name":75,"slug":76,"term_group":67,"term_taxonomy_id":74,"taxonomy":68,"description":69,"parent":67,"count":77,"filter":71},31,"Muzealna Książka Roku 2023","muzealna-ksiazka-roku-2023",1,[79,83,87,91,95,99,103,107],{"title":80,"short_title":81,"slug":82},"Tadeusz Pruszkowski – Mistrz Prusz","Gablotki 82","tadeusz-pruszkowski-mistrz-prusz",{"title":84,"short_title":85,"slug":86},"Kunszt i Fach. Kraków rzemieślników","Gablotki 81","kunszt-i-fach-krakow-rzemieslnikow",{"title":88,"short_title":89,"slug":90},"Pracownie artystek z przełomu XIX i XX wieku","Gablotki 80","pracownie-artystek-z-przelomu-xix-i-xx-wieku",{"title":92,"short_title":93,"slug":94},"Love story: Aleksander Gierymski","Gablotki 79","love-story-aleksander-gierymski",{"title":96,"short_title":97,"slug":98},"Galleria degli Uffizi we Florencji, wystawy Chełmońskiego, Boznańskiej i Sto nocnych zjaw &#8211; muzealny top 2025","Gablotki 78","galleria-degli-uffizi-we-florencji-wystawy-chelmonskiego-boznanskiej-i-sto-nocnych-zjaw-muzealny-top-2025",{"title":100,"short_title":101,"slug":102},"Odzyskany obraz. Bertha Wegmann i jej wrocławskie &#8222;Lato&#8221;","Gablotki 77","odzyskany-obraz-bertha-wegmann-i-jej-wroclawskie-lato",{"title":104,"short_title":105,"slug":106},"Portret królowej. Opowieść o Marii Leszczyńskiej – rozmowa z Zuzanną Rybińską","Eksponaty 15","portret-krolowej-opowiesc-o-marii-leszczynskiej-rozmowa-z-zuzanna-rybinska",{"title":108,"short_title":109,"slug":110},"Do czego potrzebujemy archeologii? – rozmowa z Łukaszem Lisieckim","Gablotki 75","do-czego-potrzebujemy-archeologii-rozmowa-z-lukaszem-lisieckim",{"number":112,"slug":113,"title":114,"preheader":115,"cover":116,"sent_at":121,"sent_date":122,"unlock_at":123,"locked":54,"subtitle":124,"blocks":125,"newer":275,"older":286,"more":298},13,"paleta-13","Paleta #13","W tym wydaniu m.in. relacja z wystawy w Muzeum Narodowym w Warszawie, kontrowersyjny malarz uroczych kotów, książka jakich mało",{"url":117,"alt":69,"title":118,"width":119,"height":120},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FMET-14thstreet.jpg","MET 14thstreet",1200,696,"2026-05-14T05:15:00+00:00","14 maja 2026","2026-05-21T05:15:00+00:00","Newsletter o sztuce",[126,132,141,143,148,156,161,169,174,180,185,191,196,207,212,219,224,231,236,242,247,255,260,267],{"type":127,"title":128,"text":129,"image":130,"button":131},"box","Cześć,","\u003Cp>moje media społecznościowe pełne są informacji o zbliżającej się \u003Cstrong>Nocy Muzeów\u003C\u002Fstrong>. To już w tę sobotę, 16 maja.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Od kilku lat albo nie biorę w niej udziału, albo biorę, ale w okrojonej wersji (odwiedzam np. wybrane miejsce, które na co dzień nie jest dostępne). Od dużych wydarzeń skutecznie \u003Cstrong>odstrasza mnie tłum\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ale z drugiej strony \u003Cstrong>tłum też cieszy\u003C\u002Fstrong>, bo to znaczy, że ludzie szukają kontaktu ze sztuką!\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Bardzo \u003Cstrong>miło wspominam te Noce Muzeów kiedy byłam po drugiej stronie\u003C\u002Fstrong>, nie jako uczestniczka, ale jako organizatorka &#8211; oprowadzałam po wystawach i prowadziłam warsztaty. Wtedy tłum mi w ogóle nie przeszkadzał!\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>A jak to jest u Ciebie? Daj znać (odpisz na tego maila) czy masz jakieś plany na tegoroczną Noc Muzeów? Co myślisz o tym wydarzeniu? Którą Noc Muzeów najlepiej wspominasz?\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>To wydanie Palety będzie o muzeach: w moich wspomnieniach i na obrazach. Muzea to temat rzeka i na pewno wrócę do niego w newsletterze nie raz.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Zapraszam na Paletę o muzeach nr 1 🙂\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Do przeczytania za 2 tygodnie (28 maja),\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Martyna\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>\u003Cspan class=\"notion-enable-hover\" data-token-index=\"0\">Obraz: Frank Waller, Wnętrze Metropolitan Museum of Art kiedy było na 14th Street, 1881 r., Metropolitan Museum of Art\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fem>\u003C!-- notionvc: 888a5624-f525-4c3c-93e1-531182552d0b -->\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003C!-- notionvc: 1361f390-5f6e-4ad5-b4ff-fff52656833d -->\u003C\u002Fp>\n",{"url":117,"alt":69,"title":118,"width":119,"height":120},null,{"type":133,"title":134,"anchor":135,"toc":136,"image":137},"section_title","SPIS TREŚCI","spis-tresci",true,{"url":138,"alt":69,"title":134,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002FSPIS-TRESCI.png",600,137,{"type":127,"title":69,"text":142,"image":131,"button":131},"\u003Cul>\n\u003Cli>miniopowieść o zwiedzaniu\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>detale &#8211; klęska urodzaju\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>relacja z wystawy w Muzeum Narodowym w Warszawie\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>rozwiązanie trudnego dylematu\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>kontrowersyjny malarz uroczych kotów\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>podcast o małych muzeach\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>książka jakich mało\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>informacje o trwających wystawach\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>zadanie\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n",{"type":133,"title":144,"anchor":145,"toc":54,"image":146},"Miniopowieści","miniopowiesci",{"url":147,"alt":69,"title":144,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002FMiniopowiesci.png",{"type":127,"title":149,"text":150,"image":151,"button":131},"Nie szukałam, a znalazłam, czyli wspomnienie ze zwiedzania Luwru","\u003Cp>Latem 2004 roku pojechałam z koleżanką na zorganizowaną \u003Cstrong>wycieczkę autokarową „5 stolic Europy”\u003C\u002Fstrong>. W katalogu biura podróży wyglądała świetnie. W praktyce było trochę tak jakby ktoś przeskakiwał pilotem po kanałach, na których były bardzo interesujące programy.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Dla przykładu: Luwr.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Po zobaczeniu Mony Lisy dostaliśmy \u003Cstrong>godzinę czasu wolnego żeby zwiedzić muzeum\u003C\u002Fstrong>. GODZINĘ.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Oczywiście można się było tego spodziewać &#8211; 10 dni na 5 naszpikowanych zabytkami miast… Gdzieś organizatorzy musieli nadrabiać czas.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Patrzyłam na minimapę i \u003Cstrong>zastanawiałam się gdzie iść\u003C\u002Fstrong>. Moja koleżanka szybko się zdecydowała i pobiegła w dół w stronę sal ze sztuką starożytną.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ja, dość zrezygnowana, weszłam schodami na samą górę, na drugie piętro. \u003Cstrong>Schowałam mapę\u003C\u002Fstrong>, bo i tak wiedziałam, że nie uda mi się zobaczyć nawet tych najważniejszych prac na niej zaznaczonych.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Gdzie teraz? W lewo? W prawo? Przeczucie &#8211; w lewo!\u003Cstrong> I tak wpadłam na nią\u003C\u002Fstrong>. Na cichą, skupioną na swojej pracy \u003Cem>Koronczarkę\u003C\u002Fem>. Tak malutką, że \u003Cstrong>gdybym jej szukała nigdy bym jej nie znalazła\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Bardzo spodobała mi się \u003Cstrong>splątana czerwona nić\u003C\u002Fstrong> wystająca z poduszki z przyborami do szycia. Wyglądała jakby malarz zapomniał się na moment, farba z pędzla kapnęła na płótno, a on w popłochu machał dłonią. Zapewne tak nie było, bo Vermeer z wielką precyzją malował wszystkiego swoje obrazy.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Czy zauważyłabym to gdyby Koronaczarka była setnym obrazem, który oglądam tego dnia?\u003C\u002Fstrong> Nie wiem.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Spędziłam przed nią prawie cały czas, który mi został. Zakochałam się w tej prostej historii o pracy i skupieniu i w tych kolorach. A potem w Vermeerze i innych niderlandzkich malarzach.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Polecam czasem odpuszczenie i zwiedzanie muzeum bez planu.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Obraz: Johannes Vermeer, Koronczarka, 1669-70 r., Luwr, Paryż\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003C!-- notionvc: 9d894918-e404-44ce-8260-54079effc11a -->\u003C\u002Fp>\n",{"url":152,"alt":69,"title":153,"width":154,"height":155},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FJohannes_Vermeer_-_The_lacemaker_c.1669-1671.jpg","The Lacemaker, by Johannes Vermeer",1596,1830,{"type":133,"title":157,"anchor":158,"toc":54,"image":159},"Zoom na detal","zoom-na-detal",{"url":160,"alt":69,"title":157,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002FZoom-na-detal.png",{"type":127,"title":162,"text":163,"image":164,"button":131},"Wszystko wszędzie naraz w Uffizi","\u003Cp>Patrząc na ten obraz można odnieść wrażenie, że właśnie takie zlecenie otrzymał niemiecki malarz \u003Cstrong>Johann Zoffany\u003C\u002Fstrong> od królowej Charlotty.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Brytyjska królowa wraz z mężem, królem Jerzym III, \u003Cstrong>zafundowała artyście i jego rodzinie podróż do Włoch\u003C\u002Fstrong>. Zoffany miał z niej przywieźć \u003Cstrong>malarską relację ze zwiedzania kolekcji sztuki Wielkiego Księcia Toskanii we Florencji\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Obraz powstawał kilka lat, co nie dziwi, biorąc pod uwagę jego \u003Cstrong>szczegółowość\u003C\u002Fstrong>. Zachowało się wspomnienie jednego z modeli pozujących do kompozycji, który pisał, że malowanie obrazu było:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>„naprawdę jednym z najbardziej \u003Cstrong>pracochłonnych przedsięwzięć, jakie kiedykolwiek widziałem\u003C\u002Fstrong>. Albowiem on (Zoffany) nie tylko kopiuje ogromną liczbę obrazów i posągów (&#8230;), co samo w sobie jest wielką rzeczą do zrobienia, ale nawet ramy i każdą najdrobniejszą możliwą rzecz, małe brązy, stół itd., aby uczynić to kompletnym i dokładnym przedstawieniem pokoju”.\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Dodatkowo Zoffany przedstawił na obrazie\u003Cstrong> ponad 20 mężczyzn\u003C\u002Fstrong>, głównie brytyjskich arystokratów i artystów, którzy podziwiają obrazy i rzeźby. Wśród nich jest też sam autor (4 stojąca postać od lewej).\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Zoffany “rozwiesił” obrazy i “rozstawił” rzeźby na obrazie \u003Cstrong>według własnego uznania\u003C\u002Fstrong>. Nie jest to odwzorowanie tego jak pod koniec XVIII wieku wyglądała wystawa. Za to BARDZO dokładnie skopiował obrazy z florenckiej kolekcji.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Zrobił to w taki sposób, że \u003Cstrong>możemy je z łatwością rozpoznać\u003C\u002Fstrong> (a na pewno kilka z nich). \u003Cstrong>\u003Cem>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fen.wikipedia.org\u002Fwiki\u002FThe_Tribuna_of_the_Uffizi_(Zoffany)\">Jeśli chcesz sprawdzić jakie dzieła dawnych mistrzów namalował zajrzyj TU\u003C\u002Fa>.\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Trudno się zdecydować, na który detal zwrócić uwagę!\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Gdybym miała wybrać jeden, to puszcząjąc do Ciebie oko, byłaby to \u003Cstrong>niewielka renesansowa lampa z brązu\u003C\u002Fstrong>, przy dolnej krawędzi obrazu z lewej strony. Ma dość osobliwą formę. \u003Cstrong>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fupload.wikimedia.org\u002Fwikipedia\u002Fcommons\u002F1\u002F1c\u002FJohan_Zoffany_-_Tribuna_of_the_Uffizi_-_oggetti_03_calamaio.jpg\">Sprawdzasz na własną odpowiedzialność 😉\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Humor jak widać nie zna czasowych granic, a sztuka w muzeum nie zawsze jest śmiertelnie poważna.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Obraz: Johann Zoffany, Trybuna Galerii Uffizi, 1772-1777 r., Royal Collection, Zamek w Widsorze\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003C!-- notionvc: 6a24e6e1-e57c-45a7-9e40-ba95761cc741 -->\u003C\u002Fp>\n",{"url":165,"alt":69,"title":166,"width":167,"height":168},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FJohan_Zoffany_-_Tribuna_of_the_Uffizi_-_Google_Art_Project-scaled.jpg","Johan_Zoffany_-_Tribuna_of_the_Uffizi_-_Google_Art_Project",2560,2032,{"type":133,"title":170,"anchor":171,"toc":54,"image":172},"Z pierwszej ręki","z-pierwszej-reki",{"url":173,"alt":69,"title":170,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F04\u002FZ-pierwszej-reki.png",{"type":127,"title":175,"text":176,"image":177,"button":131},"\"Kolekcjoner. Ignacy Korwin-Milewski\" w Muzeum Narodowym w Warszawie","\u003Cp>W zeszłym tygodniu przy okazji (za) krótkiego pobytu w Warszawie udało mi się zobaczyć wystawę, na którą bardzo czekałam &#8211; “Kolekcjoner. Ignacy Korwin-Milewski” w Muzeum Narodowym w Warszawie.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Myślę, że nie przesadzę kiedy napiszę, że \u003Cstrong>Korwin-Milewski był jedną z najbarwniejszych postaci II połowy XIX wieku i początku XX wieku. \u003C\u002Fstrong>Jego brat nazywał go “numerem”, w pozytywnym i negatywnym tego słowa znaczeniu.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Był hrabią, przyjaźnił się z arcyksięciem, wikłał się w przeróżne \u003Cstrong>konflikty i skandale\u003C\u002Fstrong>, miał jacht, którym \u003Cstrong>pływał w dalekie rejsy\u003C\u002Fstrong> oraz \u003Cstrong>własną wyspę\u003C\u002Fstrong> u wybrzeży dzisiejszej Chorwacji. A do tego (i to interesuje nas najbardziej) \u003Cstrong>świetną kolekcję polskiej sztuki\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Jego dewizą mogłoby być \u003Cstrong>“sky is the limit”\u003C\u002Fstrong>. Pasowałoby do stylu życia, ale już nie do kolekcjonowania.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Milewski od początku miał \u003Cstrong>bardzo sprecyzowaną strategię budowania kolekcji\u003C\u002Fstrong>. Kupował prace polskich żyjących artystów związanych ze środowiskiem monachijskim. Te dwa “ograniczenia” sprawiły, że stworzył zbiór, który jest doskonałym świadectwem czasów. \u003Cstrong>To przegląd najważniejszych zjawisk w polskiej sztuce w drugiej połowie XIX wieku\u003C\u002Fstrong>. I wbrew pozorom jest to bardzo \u003Cstrong>różnorodna kolekcja\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Wystawa skupia się właśnie na \u003Cstrong>artystycznej pasji hrabiego\u003C\u002Fstrong>. Ta opowieść uzupełniona jest najciekawszymi wątkami z jego biografii.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>W 8 salach na pierwszy piętrze muzeum do zobaczenia jest \u003Cstrong>scalona ponownie po latach kolekcja Milewskiego\u003C\u002Fstrong>. Niestety nie w całości, bo\u003Cstrong> część obrazów przepadła bez wieści\u003C\u002Fstrong> po jej rozproszeniu.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Na ekspozycji prezentowane są \u003Cstrong>73 oryginalne obrazy oraz 37 reprodukcji w rzeczywistej skali\u003C\u002Fstrong>. To bardzo ciekawe rozwiązanie, które pozwala pokazać skalę zbiorów.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Duże wrażenie zrobiła na mnie \u003Cstrong>sala z autoportretami\u003C\u002Fstrong>, które u najważniejszych (jego zdaniem) artystów epoki zamówił Milewski. Większość z nich nie jest pokazywana na co dzień publiczności, \u003Cstrong>wiszą w niedostępnych korytarzach muzeum\u003C\u002Fstrong>. Na ich tle wyróżnia się rewelacyjny i niestety niedokończony autoportret Anny Bilińskiej.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Świetna była też prezentacja odtwarzająca \u003Cstrong>najważniejszą wystawę zbioru Milewskiego na przełomie 1895 i 1896 roku, która odbyła się w Wiedniu\u003C\u002Fstrong>. Wśród pokazywanych prac była \u003Cstrong>“Trumna chłopska”, “Babie lato”, “Stańczyk”\u003C\u002Fstrong>, ale też mniej znane prace tych najbardziej znanych artystów. Na przykład \u003Cstrong>niezwykle klimatyczny widok Bałtyku Witkiewicza\u003C\u002Fstrong> albo malusieńkie kipiące kolorem \u003Cstrong>pejzaże Aleksandra Gierymskiego\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Aranżacja wystawy jest elegancka. Tłem są: klasyczny głęboki granat i dostojne bordo. Teksty i opisy nie przytłaczają.  Pojawiają się reprodukcje zaginionych obrazów, ale jest to zaznaczone m.in. przez wyróżniające się ramy.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Jedyny zarzut to \u003Cstrong>światło zmuszające do szukania dobrego kąta\u003C\u002Fstrong>, by dobrze zobaczyć obraz w jednej z sal. Wiem jednak, że \u003Cstrong>był to niezbędny kompromis\u003C\u002Fstrong>, bo to “niedobre światło” rzucają lampy stylizowane na stare, które są częścią scenografii. W tej sali zwiedzający mają się poczuć jak na wystawie w XIX wieku.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ta wystawa to opowieść o fantazji, pasji, ambicji i o ego. Przez wielkie E. Ale gdyby nie to ego nie byłoby rozmachu, który definiuje tę kolekcję.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Z wielką chęcią poszłabym na tę wystawę raz jeszcze. \u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Czy byłaś\u002Feś na tej wystawie? Napisz jak Twoje wrażenia (odpowiedz na tego maila).\u003C\u002Fp>\n",{"url":178,"alt":69,"title":179,"width":119,"height":120},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FKolekcjoner_wystawa.jpg","Kolekcjoner_wystawa",{"type":133,"title":181,"anchor":182,"toc":54,"image":183},"Kartka z kalendarza","kartka-z-kalendarza",{"url":184,"alt":69,"title":181,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002FKartka-z-kalendarza.png",{"type":127,"title":186,"text":187,"image":188,"button":131},"14 maja","\u003Cp>Gdyby żył, skończyłby dziś 166 lat.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Bruno Andreas Liljefors.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Liljefors\u003C\u002Fstrong> był szwedzkim malarzem specjalizującym się w scenach ze zwierzętami w rolach głównych.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Żeby dobrze namalować dzikie zwierzę trzeba albo spędzać z nim dużo czasu w jego naturalnym środowisku albo zabrać je ze sobą. Żywe lub martwe.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>I tu na malarstwo \u003Cstrong>Liljeforsa\u003C\u002Fstrong> pada cień.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Artysta był myśliwym\u003C\u002Fstrong>. To pozwalało mu na dokładną obserwację leśnych zwierząt. Niektóre z nich zabierał ze sobą i opiekował się nimi w specjalnej zagrodzie, inne trafiały do jego kolekcji jako łupy.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Aby móc namalować wiarygodny obraz przedstawiający np. drapieżnego ptaka polującego wśród krzewów, brał swojego modela &#8211; wypchanego ptaka, ustawiał go w możliwie naturalny sposób pomiędzy gałęziami i malował. Tak naprawdę była to martwa natura.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Liljefors nie był jedynym malarzem, który korzystał z takich eksponatów. Malarze mieli w swoich pracowniach przeróżne “pomoce” (np. fragmenty koni). Nie każdy jednak sam je “pozyskiwał”&#8230;\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Jeśli byłaś\u002Feś kilka lat temu na wystawie &#8222;Przesilenie&#8221; w Muzeum Narodowym w Warszawie, to myślę, że pamiętasz jego obraz &#8222;Lisy&#8221;. Buchający kolorami, z futrem na lisim ogonie namalowanym tak, że chciałoby się go dotknąć!\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fen.wikipedia.org\u002Fwiki\u002FBruno_Liljefors#\u002Fmedia\u002FFile:Foxes_(Bruno_Liljefors)_-_Gothenburg_Museum_of_Art_-_GKM_0764.tif\">To ten OBRAZ.\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ostrzegam: niektóre z obrazów \u003Cstrong>Liljeforsa\u003C\u002Fstrong> to prace dla ludzi o NAPRAWDĘ mocnych nerwach.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fen.wikipedia.org\u002Fwiki\u002FBruno_Liljefors#\u002Fmedia\u002FFile:Hawk_and_Black-Game_(Bruno_Liljefors)_-_Nationalmuseum_-_19423.tif\">Na przykład TA.\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>\u003Cspan class=\"notion-enable-hover\" data-token-index=\"0\">Obraz: Anders Zorn, Portret Bruno Liljeforsa, 1906 r., Nationalmuseum Sztokholm\u003C\u002Fspan>\u003C\u002Fem>\u003C!-- notionvc: 4fc38185-8160-466c-8ce0-3c7a0fbcb63a -->\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003C!-- notionvc: 5b05a50f-e981-496b-b7d2-93cdeba770e7 -->\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003C!-- notionvc: 28843fd5-f149-4f8d-bf83-62c56aa43135 -->\u003C\u002Fp>\n",{"url":189,"alt":69,"title":190,"width":119,"height":120},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FBruno-Andreas-Liljefors.jpg","Bruno Andreas Liljefors",{"type":133,"title":192,"anchor":193,"toc":54,"image":194},"Odkurzamy Gablotki","odkurzamy-gablotki",{"url":195,"alt":69,"title":192,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F12\u002FOdkurzamy-Gablotki.png",{"type":197,"title":198,"text":199,"image":200,"button":204},"podcast","Pierwszy odcinek Gablotek","Latem 6 lat temu po raz pierwszy usiadłam przed mikrofonem zwrócona w stronę otwartej szafy z ubraniami. \u003Cbr \u002F>\r\n\u003Cbr \u002F>\r\nTak, na początku Gablotki były podcastem z szafy! Nagrywałam z głową między półkami z tiszertami żeby dźwięk był lepszy i nie było echa. \u003Cbr \u002F>\r\n\u003Cbr \u002F>\r\nGablotki były też na początku podcastem o muzeach rozsianych po całej Polsce. Często takich, które znajdują się poza głównymi turystycznymi szlakami. \u003Cbr \u002F>\r\n\u003Cbr \u002F>\r\nOpowiedziałam w podcaście o historii i zbiorach około 50 polskich muzeów: narodowych, okręgowych, miejskich - dużych i małych. W każdym województwie jest muzeum - bohater odcinka!\u003Cbr \u002F>\r\n\u003Cbr \u002F>\r\nZ czasem mój pomysł na podcast się zmienił i skupiłam się na samej sztuce i życiu artystów. Wciąż jednak mam duży sentyment do tych początkowych odcinków. \u003Cbr \u002F>\r\n\u003Cbr \u002F>\r\nW pierwszym opowiadałam m.in. o tym jak kolekcja może przerodzić się w muzeum. \u003Cbr \u002F>\r\n\u003Cbr \u002F>\r\nProszę o wyrozumiałaś, to odcinek sprzed 6 lat!",{"url":201,"alt":69,"title":202,"width":203,"height":203},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2023\u002F10\u002FCover_odcinek1.jpg","Cover_odcinek1",1400,{"label":205,"url":206},"ZOBACZ I POSŁUCHAJ","https:\u002F\u002Fmartynakliks.pl\u002Fodcinki\u002Fani-slowa-o-malarstwie-mazowieckie-swietokrzyskie-lodzkie\u002F",{"type":133,"title":208,"anchor":209,"toc":54,"image":210},"Artnewsy","artnewsy",{"url":211,"alt":69,"title":208,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002FArtnewsy.png",{"type":127,"title":213,"text":214,"image":215,"button":131},"Szybki quiz z raportu o działalności muzeów","\u003Cp>Główny Urząd Statystyczny opublikował ostatnio \u003Cstrong>raport dotyczący działalności polskich muzeów w 2025 roku.\u003C\u002Fstrong> Jedna liczba szczególnie mnie zaskoczyła.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Zabawmy się w zgadywanie żeby sprawdzić czy Ciebie też zaskoczy! 🙂\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Mam trzy pytania (odpowiedzi niżej, nie podglądaj!).\u003C\u002Fp>\n\u003Col>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Ile muzeów działało w Polsce w 2025 roku (tu liczymy też oddziały)?\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Ile osób zwiedziło muzea w Polsce w 2025 roku?\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Ile wystaw czasowych zostało zorganizowanych w polskich muzeach w 2025 roku?\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003Cp>Masz te liczby w głowie? To może zapisz.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Już?\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>To sprawdzamy:\u003C\u002Fp>\n\u003Col>\n\u003Cli>\u003Cstrong>994 muzea.\u003C\u002Fstrong> Najwięcej muzeów &#8211; 146 znajduje się w województwie mazowieckim. Najmniej w lubuskim &#8211; 17. Ale rozstrzał!\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>To jest mój szok. Uwaga: \u003Cstrong>46,2 mln osób.\u003C\u002Fstrong> I to jest wzrost rok do roku 4,2 %. Pięknie! Najwięcej zwiedzających było w muzeach sztuki, mam takie podejrzenie, że przyczyniłaś\u002Feś się do tego wyniku:)\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>Zorganizowano \u003Cstrong>4 600\u003C\u002Fstrong> wystaw czasowych. Statystycznie przypada więc 4,6 wystawy czasowej na każde muzeum! A do tego jeszcze imprezy kulturalne i edukacyjne, ich było ponad 158 tysięcy!\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003Cp>Jak poszło?\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Zdjęcie: Muzeum Łazienki Królewski w Warszawie\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003C!-- notionvc: cbb95d4f-86ab-4c99-83f9-f37d98b8a3ba -->\u003C\u002Fp>\n",{"url":216,"alt":69,"title":217,"width":218,"height":167},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FWarszawa_Lazienki-scaled.jpg","Warszawa_Łazienki",1920,{"type":133,"title":220,"anchor":221,"toc":54,"image":222},"Lektura nieobowiązkowa","lektura-nieobowiazkowa",{"url":223,"alt":69,"title":220,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002FLektura-nieobowiazkowa.png",{"type":127,"title":225,"text":226,"image":227,"button":131},"Muzealny Jednorożec","\u003Cp>W muzeach sztuki oprócz rzeźb i obrazów często znajdują się też inne przedmioty &#8211; \u003Cstrong>porcelana, biżuteria, srebrne naczynia, meble, czasem broń\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Właśnie o tych przedmiotach, \u003Cstrong>Marta Norenberg\u003C\u002Fstrong>, historyczka sztuki i złotniczka, napisała książkę.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>W &#8222;Muzealnym Jednorożcu&#8221; \u003Cstrong>odkrywa znaczenia i funkcje historycznych obiektów\u003C\u002Fstrong>. Sprawia, że inaczej się na nie patrzy, bo sztuka użytkowa – te wszystkie zamknięte w gablotach obiekty, zyskują \u003Cstrong>ludzki wymiar\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Dowiadujemy się kto i jak ich używał, dlaczego wyglądają tak a nie inaczej. Poznajemy ukryte za nimi historie.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>„Muzealny Jednorożec” uczy też doceniać \u003Cstrong>rzemiosło artystyczne\u003C\u002Fstrong>, które bardzo często jest tematem na marginesie. A szkoda!\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Marta jest narratorką, której \u003Cstrong>obecność mocno czuć w tej książce\u003C\u002Fstrong>, dzieli się nie tylko wiedzą, ale też swoimi przemyśleniami i sporo żartuje. Nie każdemu ten styl pisania może się podobać, ale dzięki niemu opowieść, często o skomplikowanych zjawiskach, staje się \u003Cstrong>przystępna\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Rozmawiałam z Martą o książce i kulisach jej powstawania \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fmartynakliks.pl\u002Fodcinki\u002Fmuzealny-jednorozec-rozmowa-z-marta-norenberg\u002F\">w moim podcaście\u003C\u002Fa>. Między innymi \u003Cstrong>polecamy w nim polskie muzea\u003C\u002Fstrong>, które warto odwiedzić żeby zobaczyć i lepiej poznać rzemiosło artystyczne.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Z tego co wiem Marta skończyła już pisać \u003Cstrong>drugi tom &#8222;Muzealnego Jednorożca&#8221;\u003C\u002Fstrong> więc można już powoli wypatrywać na horyzoncie premiery!\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Marta Norenberg, Muzealny Jednorożec. Kurioza i osobliwości ze świata sztuki., 2024 r., Sztuk Kilka\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n",{"url":228,"alt":69,"title":229,"width":230,"height":167},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2024\u002F11\u002FIMG_3136-scaled.jpg","IMG_3136",1965,{"type":133,"title":232,"anchor":233,"toc":54,"image":234},"Myśl z przeszłości","mysl-z-przeszlosci",{"url":235,"alt":69,"title":232,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002FMysl-z-przeszlosci.png",{"type":127,"title":69,"text":237,"image":238,"button":131},"\u003Cp>\u003Cstrong>Muzeum ma wiele funkcji:\u003C\u002Fstrong> gromadzi, bada, konserwuje, udostępnia, edukuje…\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Zastnawiałaś\u002Feś się, która z nich jest najważniejsza?\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>To zasadne pytanie tym bardziej, że czasem niektóre z tych zadań się wykluczają.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Wątpliwości rozwiewa \u003Cstrong>Krzysztof Pomian\u003C\u002Fstrong>, historyk, filozof, autor serii książek “Muzeum Historia Światowa”:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>“Podstawową funkcją muzeum jest przechowywanie posiadanej przez nie kolekcji i jej przekazywanie w dowolnie odległą przyszłość. (…)\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Eksponowanie przedmiotów to jednocześnie narażanie ich. Mimo wyrafinowanych technik, jakimi dzisiaj dysponujemy, zawsze wystawienie przedmiotu na światło dzienne jest ryzykowne.\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Co jest ważniejsze? Przechowywanie. Jeśli jego ceną będzie to, że dana rzecz nie będzie udostępniana &#8211; trzeba ją ponieść.”\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Pomian widzi muzeum jako instytucję, która mimo, że działa tu i teraz, powinna czuć odpowiedzialność za przyszłość, w tym tą daleką.\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Też tak sądzisz?\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Krzysztof Pomian w rozmowie z Wojciechem Szotem, 2023 r.\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Obraz: William Frederick Witherington, Współczesna Galeria Sztuki, 1824 r., National Trust\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n",{"url":239,"alt":69,"title":240,"width":119,"height":241},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FWilliam_Frederick_Witherington_1785-1865_-_A_Modern_Picture_Gallery_-_207839_-_National_Trust.jpg","Witherington, William Frederick, 1785-1865; A Modern Picture Gallery",886,{"type":133,"title":243,"anchor":244,"toc":54,"image":245},"Alert wystawowy","alert-wystawowy",{"url":246,"alt":69,"title":243,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2025\u002F10\u002FAlert-wystawowy-1.png",{"type":127,"title":248,"text":249,"image":250,"button":131},"Coś się kończy, coś się zaczyna","\u003Cp>Trzymam za Ciebie rękę na wystawowym pulsie. Jakie wystawy zaraz się kończą, a jakie niedawno się zaczęły i warto na nie pójść?\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Zaraz się skończą:\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Wyczółkowski na Wawelu\u003Cbr \u002F>\n\u003C\u002Fstrong> Dom Leona Wyczółkowskiego na Wyspie Młyńskiej, oddział Muzeum Okręgowego im. L. Wyczółkowskiego w Bydgoszczy\u003Cbr \u002F>\ndo 24 maja\u003Cbr \u002F>\n\u003Cstrong>Warto, bo:\u003C\u002Fstrong> można spojrzeć na Wawel (i nie tylko) oczami wrażliwego na piękno artysty; dodatkowo można zobaczyć prace z kolekcji wawelskiej, które nie są zwykle pokazywane i rzadko wyjeżdżają z Krakowa.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Zaraz się zaczną:\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Zofia Rydet i jej świat uczuć i wyobraźni\u003Cbr \u002F>\n\u003C\u002Fstrong> Zielona Brama, Muzeum Narodowe w Gdańsku\u003Cbr \u002F>\nod 9 czerwca\u003Cbr \u002F>\n\u003Cstrong>Warto, bo:\u003C\u002Fstrong> to 100 fotografii pełnych emocji zrobionych przez jedną z najwybitniejszych polskich fotografek.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cem>Niedawno się zaczęły:\u003C\u002Fem>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Wielka gra. Opera Władysława IV\u003Cbr \u002F>\n\u003C\u002Fstrong> Zamek Królewski w Warszawie\u003Cbr \u002F>\ndo 19 lipca\u003Cbr \u002F>\n\u003Cstrong>Warto, bo:\u003C\u002Fstrong> teatr króla, jeden z najsłynniejszych w Europie, nie był tylko formą rozrywki. Jak mówi dyrektorka Małgorzata Omilanowska: &#8222;&#8230;miał istotne znaczenie polityczne, a Władysław IV budował swoją pozycję w Europie poprzez wystawianie spektakli operowych na swoim dworze.”\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Kolekcjoner. Ignacy Korwin-Milewski (1846–1926)\u003Cbr \u002F>\n\u003C\u002Fstrong> Muzeum Narodowe w Warszawie\u003Cbr \u002F>\ndo 13 września\u003Cbr \u002F>\n\u003Cstrong>Warto, bo:\u003C\u002Fstrong> Korwin-Milewskiego &#8222;miał nosa&#8221;, kupował (często bezpośrednio od artystów) obrazy, które dziś mają status ARCYDZIEŁ. Miał &#8222;Stańczyka&#8221; Matejki, &#8222;Babie lato&#8221; Chełmońskiego i doskonałe obrazy Aleksandra Gierymskiego. Teraz te prace spotkają się po latach na jednej wystawie!\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Wkrótce wszystko się zmieni. Wystawa Joanny Rajkowskiej\u003Cbr \u002F>\n\u003C\u002Fstrong> Zamek Królewski na Wawelu – Państwowe Zbiory Sztuki, Kraków (ogrody zamkowe)\u003Cbr \u002F>\ndo 4 października\u003Cbr \u002F>\n\u003Cstrong>Warto, bo:\u003C\u002Fstrong> doświadczanie współczesnej sztuki w TAKIM miejscu jak Wawel sprawia, że można ją odebrać zupełnie inaczej.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cstrong>Jeśli wiesz o jakiejś ciekawej wystawie, która właśnie się zaczęła lub niedługo się kończy daj mi znać! Podzielę się tą informacją z innymi w kolejnej Palecie!\u003C\u002Fstrong>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003C!-- notionvc: c8a97b0b-3054-4139-8353-259ee58305a2 -->\u003C\u002Fp>\n",{"url":251,"alt":69,"title":252,"width":253,"height":254},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002Ffragment_wystawy_wielka_gra_zamek_krolewski_w_warszawie_8_fot_t_kaczor.jpg","fragment_wystawy_wielka_gra_zamek_krolewski_w_warszawie_8_fot_t_kaczor",1600,967,{"type":133,"title":256,"anchor":257,"toc":54,"image":258},"Zadanie","zadanie",{"url":259,"alt":69,"title":256,"width":139,"height":140},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F04\u002FZadanie.png",{"type":127,"title":261,"text":262,"image":263,"button":131},"Zadanie na dziś","\u003Cp>Rozwiąż rebus. Odpowiedzią jest nazwa miejsca, w którym powstało pierwsze polskie muzeum.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Rozwiązanie i garść informacji w kolejnym wydaniu Palety.\u003C\u002Fp>\n",{"url":264,"alt":69,"title":265,"width":119,"height":266},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002Frebus_2.jpg","rebus_2",670,{"type":127,"title":268,"text":269,"image":270,"button":131},"Rozwiązanie zadania z Palety #12","\u003Cp>W poprzednim wydaniu zadanie polegało na \u003Cstrong>wymyśleniu własnego tytułu do obrazu René Magritte’a\u003C\u002Fstrong>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Jego prawdziwy tytuł to \u003Cstrong>\u003Cem>La durée poignardée (Time Transfixed)\u003C\u002Fem> \u003C\u002Fstrong>co można tłumaczyć jako \u003Cem>Zastygły czas\u003C\u002Fem> lub \u003Cem>Unieruchomiony czas\u003C\u002Fem>.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Tu kilka propozycji, które wysłali do mnie Czytelnicy i Czytelniczki Palety, za co bardzo dziękuję:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>“Czas pędzi jak szalony”, “Siła czasu”, “Walka z czasem”, “Droga przez czas”, “Czas ucieka”, “Nie na miejscu”.\u003C\u002Fp>\n",{"url":271,"alt":69,"title":272,"width":273,"height":274},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F04\u002Fmagritte.jpg","magritte",516,782,{"number":276,"slug":277,"title":278,"preheader":279,"cover":280,"sent_at":283,"sent_date":284,"unlock_at":285,"locked":54},14,"paleta-14","Paleta #14","W tym wydaniu m.in.  pamiątka z XIX-wiecznego kurortu, relacja z muzealnych Oscarów, informacje o trwających wystawach",{"url":281,"alt":69,"title":282,"width":119,"height":120},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F05\u002FSorolla_cover.jpg","Sorolla_cover","2026-05-28T05:15:00+00:00","28 maja 2026","2026-06-04T05:15:00+00:00",{"number":287,"slug":288,"title":289,"preheader":290,"cover":291,"sent_at":295,"sent_date":296,"unlock_at":297,"locked":54},12,"paleta-12","Paleta #12","W tym wydaniu m.in. malarz z Tyrolu, relacja z Bydgoszczy, informacje o trwających wystawach",{"url":292,"alt":69,"title":293,"width":139,"height":294},"https:\u002F\u002Fcontent.martynakliks.pl\u002Fwp-content\u002Fuploads\u002F2026\u002F04\u002F491921692_1230525465744575_3544006194142450042_n.jpg","491921692_1230525465744575_3544006194142450042_n",666,"2026-04-30T05:00:00+00:00","30 kwietnia 2026","2026-05-07T05:00:00+00:00",[]]